ARTEMIS,
mit. gr.
dziewicza bogini lasów i ³owów, uto¿samiana z rzym. Dian¹,
córka Zeusa i Leto, bliŸniacza siostra Apollina; pani dzikich zwierz¹t (
potnia theron
), opiekunka rybaków i podró¿nych na morzu; patronka po³o¿nic,
nowo narodzonych dzieci i m³odzie¿y do momentu osi¹gniêcia dojrza³oœci; bogini
¿yczliwa i mœciwa zarazem — przypisywano jej powodowanie nag³ej œmierci,
zw³. m³odych kobiet (
Niobe
); od V w. p.n.e.
uwa¿ana za boginiê Ksiê¿yca; imiê Artemidy o nie wyjaœnionej etymologii siêga
czasów przedgr.; z powodu wieloaspektowoœci i popularnoœci kultu, Artemidê
uto¿samiano z Isztar, Anat, Hekate, Bendis; w mitach (stosunkowo nielicznych)
zwi¹zana z Titiosem, Akteonem, Orionem, Hipolitem, Kalisto; g³. oœr. kultu
Artemidy: Efez (
Artemizjon w Efezie
), Sparta,
Tauryda (Krym). Najs³ynniejsze wyobra¿enia w sztuce gr.: m.in.
Diana z Wersalu
(rzym. kopia wg Leocharesa, Luwr),
Artemida z Gabii
(rzym. kopia
wg Praksytelesa, Luwr); temat podejmowali równie¿ malarze nowo¿. (m.in. Correggio,
L. Cranach, Tintoretto, P.P. Rubens).